16. KIRKDÖRDÜNCÜ BİT (44'üncü BİT)

Bayt Kayması konusunu gerçek değerler kullanan bir örnekle tamamlamak istiyorum. Buradan elde edeceğimiz sonuçlar önemlidir, çünkü burada göreceklerimiz sırada bekleyen konuların çok daha kolay anlaşılmasını sağlayacaktır. Diğer yandan anlatımda gerçek değerlerin kullanılması, Bayt Kayması olayının nasıl gerçekleştiğini bize tam olarak gösterecektir.

Olayın kurgusu önce gördüklerimiz çok benzemektedir. Verici "Hello World" mesajını gönderdiği sırada uçaklar "Buluşma Çizgisine" doğru ilerlemektedir. (Yukarıdaki Figür)

Uçakların "Buluşma Çizgisi" üzerine geldiği konumda, her üç sinyal alıcısının vericiye olan uzaklıkların eşit olduğu özel bir durumu ele alacağız (Aşağıdaki Figür).

Bu anda, dağdaki istasyonun mesajın 44'üncü Bit'ini aldığını kabul edelim. Bu durumda uçaklar kendilerine gelen mesajın hangi Bit'ini alıyor olacaklardır? Konumuz bu. Gerekli hesaplamaları yaparak bu soruya cevap vereceğiz.

44'üncü Bit 88 Bitten oluşan mesajın orta noktasına denk gelmektedir.

Durumu bir figür üzerinde görelim. Uçaklara giden mesajlar için, aşağıdaki figürde "soru işareti" ile gösterilen 44'üncü bitin buluşma çizgisine göre olan konumlarını bulacağız.

Temel veriler ve hesaplamalar için tablo kullanıyoruz:

Mesaj grupları ile ilgili bilgiler:

Uçaklar için 44.üncü Bit'in nerede olduğunu hesaplanmak için iki yöntem kullanabiliriz.

  1. Dalgaboyu sayısını kullanarak hesaplama yöntemi.
    "Hello Word" mesajının "Hello Word, welcome to ......................." şeklinde başlayan ve sonsuz uzunlukta bir mesaj olduğunu düşünelim. Mesaja ait her dalgaboyu 1 Bit'lik veri taşıyacağına göre; alıcı-verici arasındaki dalgaboyu sayısından yararlanarak hesaplama yapabiliriz.

  2. Sinyal hızlarından yararlanarak hesaplama yöntemi.
    Vericiden dağdaki istasyona giden sinyalin varma süresini ve sinyal gruplarının hızlarını kullanarak hesaplama yapabiliriz.

Her iki yöntemle yapılan hesaplanmayı aşağıdaki tabloda görüyoruz.

Elde ettiğimiz bilgilerle bir önceki figürü aşağıda tamamlayalım.

Böylelikle "Bayt Kayması"nın nasıl gerçekleştiğini görüyoruz. Alıcılar vericiye eşit uzaklıkta olmasına rağmen, dağ istasyonu, giden uçak ve gelen uçak bu anda mesajın farklı bir bölümünü almaktadır. Dağdaki verici " " (Space) karakterini alırken, uzaklaşan uçak "O" karakterini, yaklaşan uçak "L" karakterini almaktadır. 

Önemli bir hatırlatma yaparak Bayt Kayması konusu kapatıyorum. (c+v) (c-v) matematiğinin iki cisim arasında gerçekleştiği unutulmaması gerekir. Yayınlanan bir sinyal hedefine ulaştığı anda yolculuğu bitmiştir. Önceki figürler konuyu anlatmak, hesaplamaları yapmak amacıyla çizilmişlerdir ve o çizimlerde sinyaller hedefe vardıktan sonra yollarına devam ediyor gibi gözükmektedir. Tabiidir ki böyle bir şey olmaz. Gerçeği yansıtan çizim buradaki gibidir. Sinyallerin alıcıya ulaşan kısımları için yolculuk bitmiştir.

Dalgaboyu farklılıklarına dayanan üçüncü bir hesaplama yöntemi ile "Buluşma Çizgisi"nde uçakların mesajın hangi Bit'ini alacağını direk olarak bulabiliriz.